१६ जानेवारी २०२५ रोजी मुंबईतील वांद्रे येथील अभिनेता सैफ अली खान यांच्या घरात मध्यरात्री एक व्यक्ती घुसली. चोरीच्या उद्देशाने घरात प्रवेश केल्याचा पोलिसांचा आरोप आहे. घरातील कर्मचाऱ्यांशी झालेल्या झटापटीनंतर सैफ अली खान यांच्यावर चाकूने वार करण्यात आले. गंभीर जखमी झालेल्या खान यांना रुग्णालयात दाखल करण्यात आले.
या प्रकरणात मोहम्मद शरीफुल इस्लाम फकीर याला अटक करण्यात आली. पोलिसांच्या तपासानुसार तो बांगलादेशातून बेकायदेशीररीत्या भारतात दाखल झाला होता आणि मुंबईत ‘विजय दास’ या नावाने राहत होता. तपासानुसार तो पश्चिम बंगालमार्गे भारतात आला आणि मुंबईत काम करू लागला. सैफ यांच्या घरात प्रवेश करण्यासाठी त्याने इमारतीच्या फायर डक्टचा वापर केला, असा आरोपपत्रातील दावा आहे.
या प्रकरणात पोलिसांनी सुमारे १,६०० पानी आरोपपत्र दाखल केले. त्यात CCTV फुटेज, fingerprint, DNA, मोबाइल लोकेशन आणि इतर फॉरेन्सिक पुराव्यांचा समावेश आहे. सैफ यांच्या शरीरातून काढलेल्या चाकूच्या तुकड्याचा संबंध आरोपीकडून मिळालेल्या चाकूशी असल्याचे फॉरेन्सिक तपासात नमूद झाले. आरोपीवर दरोड्याचा प्रयत्न, प्राणघातक शस्त्राचा वापर, घरात बेकायदेशीर प्रवेश तसेच Foreigners Act आणि Passport कायद्यांतर्गत आरोप ठेवण्यात आले. २९ ऑगस्ट २०२६ रोजी त्याने न्यायालयात गुन्हा कबूल करण्याची तयारी दर्शवून शिक्षेत सौम्यता मागितली. या अर्जावर पुढील सुनावणी ११ सप्टेंबरला होणार आहे.
सैफ अली खान प्रकरणाच्या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्रातील बांगलादेशी घुसखोरीशी संबंधित मागील दशकातील गुन्हेगारी नोंदी पाहिल्यास चित्र अधिक व्यापक दिसते.
बनावट भारतीय ओळखपत्रे आणि पासपोर्ट
बेकायदेशीररीत्या भारतात दाखल झाल्यानंतर भारतीय ओळख निर्माण करण्यासाठी बनावट कागदपत्रांचा वापर केल्याची अनेक प्रकरणे महाराष्ट्रात नोंदली गेली आहेत. २०२० मध्ये मुंबईत तीन बांगलादेशी आणि दोन एजंटांना बनावट कागदपत्रांच्या प्रकरणात अटक झाली. तपासात १५५ आधार कार्ड, ३४ पासपोर्ट, २८ PAN कार्ड, आठ रेशन कार्ड आणि १८७ बँक व पोस्टाच्या पासबुक्स जप्त झाल्याचे पोलिसांनी सांगितले. आणखी एका तपासात एका एजंटाने ८५ बांगलादेशींसाठी बनावट पासपोर्ट तयार करून दिल्याचा आरोप समोर आला.
चोरी आणि घरफोडी
बांगलादेशी घुसखोरीशी संबंधित प्रकरणांमध्ये चोरी आणि घरफोडीचाही उल्लेख आहे. २०२४ मध्ये मुंबई गुन्हे शाखेच्या तपासात महाराष्ट्रासह इतर राज्यांतील ५३ चोरी आणि घरफोडीची प्रकरणे एका टोळीशी जोडली गेल्याचे पोलिसांनी सांगितले.
मानवी तस्करी आणि लैंगिक गुन्हे
मानवी तस्करीची प्रकरणेही महाराष्ट्रातील नोंदीत आहेत. बांगलादेशातून अल्पवयीन मुलींना भारतात आणून देहव्यवसायात ढकलल्याच्या प्रकरणांत पोलिसांनी कारवाई केली. ठाण्यातील एका प्रकरणात तीन आरोपींना न्यायालयाने शिक्षा सुनावली. नवी मुंबईतील एका प्रकरणात अल्पवयीन मुलीच्या लैंगिक शोषणाशी संबंधित गुन्ह्यात बांगलादेशी महिलांचा समावेश असल्याचे न्यायालयीन नोंदीत नमूद आहे.
सशस्त्र दरोडा
ठाणे जिल्ह्यातील एका प्रकरणात तीन बांगलादेशींना सशस्त्र दरोड्याच्या गुन्ह्यात शिक्षा झाली. घरात घुसून शस्त्रांच्या धाकावर रोकड, दागिने आणि इतर वस्तू लुटल्याचे प्रकरण त्यांच्याविरुद्ध होते.
बनावट चलन
बनावट चलनाच्या प्रकरणातही बांगलादेशी घुसखोरीशी संबंधित आरोपी आढळले आहेत. २०१५ मध्ये जप्त झालेल्या ₹४.०८ लाखांच्या बनावट नोटांच्या प्रकरणात दोन बांगलादेशींना २०२३ मध्ये NIA विशेष न्यायालयाने दहा वर्षांची शिक्षा सुनावली.
दहशतवादी नेटवर्कशी संबंधित प्रकरणे
महाराष्ट्रात बांगलादेशी घुसखोरीशी संबंधित काही तपास दहशतवादी नेटवर्कपर्यंतही पोहोचले आहेत. Ansarullah Bangla Teamशी संबंधित प्रकरणांत बांगलादेशींना अटक करण्यात आली. तपासात संबंधित नेटवर्कला आश्रय आणि मदत केल्याचे आरोप करण्यात आले आणि पुढील न्यायालयीन प्रक्रियेत काही आरोपींना शिक्षा झाली.
दहा वर्षांची आकडेवारी
मुंबई पोलिसांच्या RTI आकडेवारीनुसार २०१५ ते २०२५ या कालावधीत ४,९३० बांगलादेशी बेकायदेशीर स्थलांतरितांना अटक करण्यात आली. ९६५ जणांना हद्दपार करण्यात आले आणि ४८३ प्रकरणांत दोषसिद्धी झाली.
मुंबईत २०२१ मध्ये ११८, २०२२ मध्ये १३९, २०२३ मध्ये ३७६ आणि २०२४ मध्ये ३०० हून अधिक बांगलादेशींना अटक झाली. २०२५ मध्ये ३१ मार्चपर्यंत मुंबईत ३२१ FIRमध्ये ५१५ बांगलादेशींना अटक करण्यात आली होती. महाराष्ट्रात मुंबई वगळून २०२१ मध्ये १९२, २०२२ मध्ये २१७, २०२३ मध्ये ५७३ आणि २०२४ मध्ये ७१६ जणांविरुद्ध कारवाई झाली.
या आकड्यांच्या मागे केवळ बेकायदेशीर प्रवेश-वास्तव्याची प्रकरणे नाहीत. बनावट भारतीय ओळख, पासपोर्ट रॅकेट, चोरी-घरफोडी, सशस्त्र दरोडा, मानवी तस्करी, लैंगिक गुन्हे, बनावट चलन आणि दहशतवादी नेटवर्कशी संबंधित तपास अशा विविध गुन्ह्यांच्या नोंदी महाराष्ट्रात समोर आल्या आहेत.
सैफ अली खानवरील हल्ल्याने या प्रश्नाकडे पुन्हा देशाचे लक्ष वेधले. मात्र गेल्या दशकातील नोंदी पाहिल्या तर हा केवळ एका रात्रीचा किंवा एका व्यक्तीचा विषय नाही—बांगलादेशी घुसखोरी, बनावट ओळख आणि त्यातून पुढे आलेल्या विविध गुन्हेगारी प्रकरणांचा महाराष्ट्रातील हा एक मोठा आणि गंभीर तपासाचा पट आहे.
– राज भाटिया
