इतिहास

ग. दि. माडगूळकर यांच्या जयंतीनिमित्त लेख कामं करता करता गुणगुणता येतील अशी सोपी, सहज, प्रासादिक तरीही आशयघन गीतनिर्मिती करणारा कवी कोण? हा प्रश्न विचारला तर...

१५ ऑगस्ट १९४७ रोजी भारत स्वतंत्र झाला; मात्र तत्कालीन हैदराबाद संस्थानातील जनतेला भारतीय संघराज्यात सामील होण्यासाठी आणखी तेरा महिने आणि दोन दिवस संघर्ष करावा...

सह्याद्रीच्या दुर्गम कांदाटी खोऱ्यात वसलेल्या जागृत उत्तेश्वर मंदिराच्या जीर्णोद्धाराला गती मिळणार आहे. महाराष्ट्र शासनाच्या ‘प्राचीन मंदिरांना नवे वैभव’ या संकल्पनेअंतर्गत ३७ कोटी रुपयांच्या आराखड्यातून या प्राचीन देवस्थानाचे संवर्धन करण्यात येणार आहे. हेमाडपंती स्थापत्य, लोकश्रद्धा, पौष पौर्णिमेची यात्रा आणि तीन जिल्ह्यांतील भाविकांचे आराध्य कुलदैवत म्हणून उत्तेश्वर मंदिराला विशेष महत्त्व आहे.

भारताच्या इतिहासात काही ठिकाणे फक्त प्राचीन वास्तू म्हणून महत्त्वाच्या नाहीत, तर त्यांनी जगाच्या विचारविश्वाला दिशा दिली आहे. उत्तर प्रदेशातील सारनाथ हे त्यापैकीच एक. गौतम...

१८५७ च्या स्वातंत्र्यसमराच्या आधीच ब्रिटिश सत्तेला सशस्त्र आव्हान देणारे राजे उमाजी नाईक हे भारतीय स्वातंत्र्यलढ्याच्या इतिहासातील महत्त्वाचे क्रांतिकारक होते. गनिमी युद्धतंत्र, प्रति-प्रशासन आणि १८३१ च्या क्रांती-जाहीरनाम्याच्या माध्यमातून त्यांनी परकीय सत्तेविरुद्ध व्यापक उठावाची हाक दिली.

१७ ऑगस्ट १९०९… लंडनमधील पेंटनव्हिल तुरुंग. वय अवघे २६ वर्षांच्या आसपास. समोर फाशीचा दोर. मागे आरामदायी आयुष्याची संपूर्ण शक्यता. पण चेहऱ्यावर भीती नाही, पश्चात्ताप...

भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्याचा इतिहास हा केवळ भारताच्या भूमीवर झालेल्या संघर्षाचा इतिहास नाहीये. परकीय भूमीवर राहूनही मातृभूमीच्या स्वातंत्र्यासाठी झगडणाऱ्या अनेक क्रांतिकारकांनी आंतरराष्ट्रीय पातळीवर लढा दिला. त्यामध्ये...

संस्कृत ही केवळ एक भाषा नसून भारताच्या महानतेचा, तत्त्वज्ञानाचा पाया आहे. एखाद्या देशाची ओळख केवळ त्याच्या भौगोलिक सीमांवरून अथवा आर्थिक प्रगतीवरून ठरत नसते. तर...